Een verhaal over de sluizen...

600_verhaal.jpg

 

Portaal van Vlaanderen

 

Jos: ‘Papa, zou je mij meer over de scheepvaart kunnen vertellen?’

Vader: ‘Natuurlijk! Luister maar…’

 

 Geschreven door Michelle van de Wege

 

 

Portaal van Vlaanderen

 

1.

 

De gordijnen van zijn kamer waren gesloten en zorgden er voor dat zijn kamer in schemering werd gehuld. Jos keek zijn kamer rond, glimlachte en sloot de deur. Eindelijk. Zijn vader lag dit weekend met het schip in Terneuzen. Hij verlangde er zo naar om hem weer te zien.

De ouders van Jos waren schippers. Dat betekende voor hem dat hij naar een internaat moest wanneer zijn ouders onderweg waren. Op het internaat werd er voor hem gezorgd, sliep hij, at hij, ging hij naar school en maakte zijn huiswerk. Hij had een leuke vriendenkring, hoewel er soms ook wel eens ruzie was.

Vaak miste hij zijn ouders; soms waren die wel drie weken weg.

Maar nu liet hij het internaat voor een week achter zich: het was kerstvakantie!

 

2.

 

‘Wist je dat er jaarlijks 70.000 schepen varen over de Westerschelde en het kanaal Gent-Terneuzen?’ zei zijn vader toen ze op het schip waren.

‘70.000?’ vroeg Jos en hij keek zijn vader verbaasd aan.

‘Ja, Jos. Best veel, hè? 20% van de schepen zijn trouwens van zeeschepen. Dit zijn heel grote schepen die over de hele wereld varen. De overige 80% zijn binnenvaartschepen die wij dagelijks over de Westerschelde en het kanaal zien varen.’

‘En waar varen al die schepen dan naartoe? Waar varen wíj nu eigenlijk?’ vroeg Jos nieuwsgierig.

‘We varen nu over het kanaal van Gent-Terneuzen. Dit is één van de drukst bevaren kanalen van West-Europa,’ vertelde zijn vader enthousiast. ‘We varen nu het richting de sluizen van Terneuzen.’

‘Varen alleen Nederlanders over dit kanaal van Gent-Terneuzen?’ vroeg Jos.

Zijn vader lachte. ‘Nee, Jos. Er komen ook heel veel schepen uit andere landen.’

‘Wauw! Ook van Amerika?’ vroeg Jos ongelovig.

‘Ja, maar dan zijn het zeeschepen. Sommige schepen komen zelfs uit Denemarken,’ zei zijn vader. ‘Neem de MS Ecuador nou. Die zie ik hier regelmatig varen en die komt echt uit Denemarken.’

‘Maar hoe kunnen ze dan door de sluizen varen? Ik bedoel, de bruggen zijn dicht, maar hoe worden ze geopend?’ vroeg Jos.

Zijn vader glimlachte. ‘Dat zal ik je vertellen.’

 

3.

 

Zijn vader liet een boekje zien van het Portaal van Vlaanderen.

‘Wat is het Portaal van Vlaanderen?’ vroeg Jos.

‘Het Portaal van Vlaanderen is een bezoekerscentrum,’ zei zijn vader. ‘Daar vind je alle informatie over de werking van de sluizen. In dit boekje leggen ze stap voor stap uit hoe het in zijn werk gaat.’

‘Oh ja?’ vroeg Jos een beetje sceptisch. ‘Dat zal best, maar ik begrijp er helemaal niets van. Het is veel te ingewikkeld!’

‘Laat het me dan uitleggen, stuk ongeduld,’ grijnsde zijn vader plagend. ‘De bruggen van de Westsluis, Midden,- en de Oostsluis worden bestuurd vanuit het sluiswachtershuis. Die bevinden zich aan de Westkant van de bruggen. Ja, Jos, daar hebben ze goed over nagedacht. Elke sluis heeft een Noord en Zuid-brug, waardoor het wegverkeer nooit hoeft te wachten.’

Jos grijnsde. ‘Oh. Dus met één druk op de knop worden de bruggen geopend en gesloten? Haha, als ik dan wachter ben van de sluis, kan ik jou plagen om de brug open te zetten wanneer je van je werk komt!’

Zijn vader lachte. ‘Nee, Jos. Zo werkt het niet. Degene die het de bruggen bestuurt, moet er zorgvuldig mee omgaan. Hij moet weten wanneer hij de brug open en dicht mag doen. Hij moet goed opletten als de schepen het kanaal in varen.’

‘Pff,’ zei Jos. ‘Dat is nog moeilijker dan ik dacht. Kunnen schepen soms ook botsen dan?’

Zijn vader grijnsde. ‘Dat is weer een andere kwestie. Maar voor ik je dat uit ga leggen, gaan we eerst een heerlijke cola drinken. Ga maar zitten, ik pak wel wat fris uit de koelkast.’

 

4.

 

Zijn vader hield het vaarwater in de gaten terwijl hij zijn zoon alles probeerde uit te leggen. ‘Als wij van Antwerpen komen, moeten wij verplicht luisteren naar enkele vastgestelde marifoonkanalen. Ze behoren toe aan één van de vijf verkeerscentrales langs de Westerschelde.

Als we Antwerpen verlaten, maak ik al gelijk contact met de centrale van Zandvliet. Dan zeg ik dat we graag op een bepaalde tijd de sluizen van Terneuzen willen passeren met bestemming Gent. Meestal krijg ik dan te horen: “Wordt aan gewerkt, schipper”.’ Maar meerdere schepen melden zich bij de centrale van Zandvliet. Hierdoor wordt ons schip in de sluisplanning van Terneuzen meegenomen. Het kan soms een hele tijd duren voordat we antwoord krijgen.

Om het antwoord van je vraag dus even samen te vatten: het komt niet vaak voor dat men botst. Dit komt door alle centrales en schepen die de schepen nauwkeurig volgen. Een goede communicatie is van groot belang.’

‘Het lijkt me echt super leuk werk om te doen,’ zei Jos ineens glunderend.

Zijn vader keek hem van opzij aan en grijnsde toen.

 

5.

 

‘Kun je geld verdienen aan de haven?’ vroeg Jos plotseling.

Zijn vader keek hem aan. ‘Ja, je kunt er juist geld in verdienen. De schepen varen namelijk niet zo maar langs.’ Hij glimlachte. ‘Ze vervoeren producten over het hele land. Als er producten binnen komen, noemen we dat import. Brengen wíj de producten weg naar andere landen, dan noemen we dat export. De import en de export is heel belangrijk voor Nederland.’

‘Hoezo?’ vroeg Jos.

‘Dankzij de import en de export kunnen wij producten kopen van andere landen, maar we verkopen ook producten aan andere landen. Dit is goed voor onze economie. En dat is handel.’

Jos was er stil van. ‘Ik wist niet eens wat import en export was.’

‘Dan zal ik je nog iets leren,’ glimlachte zijn vader. ‘Overslag. Weet je wat dat betekent?’

‘Eh… een schip dat op de verkeerde kant van de zee vaart?’

Zijn vader lachte. ‘Nee, maar wel goed geprobeerd. Overslag betekent dat de producten op een ander schip of aan wal worden gebracht of overgeladen van een groot schip naar kleinere schepen.’

‘Dus dan hebben de mensen de producten weer in hun bezit?’ vroeg Jos.

‘Precies,’ zei zijn vader goedkeurend en hij keek naar de horizon. ‘Je bent een slim ventje, Jos. Een echte zoon van zijn vader. Ik zal je nog wel eens een boekje laten zien waarin nog meer informatie staat over het kanaal van Gent-Terneuzen.’

 



Realisatie: TiDi Graphics